• Biuletyn Informacji Publicznej Centrum Doskonalenia Nauczycieli w Lesznie

Problemy Oświaty i Wychowania

Ciekawe zabawy z figurami

Przedszkolacy kończący edukację przedszkolną liczą, odróżniają błędne liczenie od poprawnego, wyznaczają wynik dodawania i odejmowania, pomagając sobie liczeniem na palcach lub innych materiałach, liczmanach. Ustalają równoliczność dwóch zbiorów, posługują się liczebnikami porządkowymi. Rozróżniają stronę lewą i prawą, określają kierunki i ustalają położenie obiektów w stosunku do własnej osoby, a także w odniesieniu do innych obiektów.

Wiedzą, na czym polega pomiar długości i znają proste sposoby mierzenia: krokami, stopa za stopą. Znają stałe następstwo dni i nocy, pór roku, dni tygodnia, miesięcy w roku. Wspomaganie rozwoju intelektualnego dzieci wraz z edukacją matematyczną odbywa się podczas zajęć, zabaw, różnych sytuacji zadaniowych, w których przedszkolacy działają indywidualnie, zespołowo lub z całą grupą. Edukacja matematyczna połączona jest z intensywnym rozwojem myślenia i z kształtowaniem odporności emocjonalnej oraz ćwiczeniami określonych umiejętności. Najważniejsze w edukacji matematycznej są osobiste doświadczenia dziecka. W trakcie tych doświadczeń dziecko posługuje się mową, nazywa przedmioty oraz wykonuje różne czynności. Wszystko sprzyja koncentracji uwagi i pomaga dziecku dostrzegać to, co ważne. Przedszkolacy poznają świat geometrii jako część otaczającej je rzeczywistości przez doświadczenie i poruszanie się w przestrzeni, w której się znajdują. Dzieci potrzebują wielu różnorodnych doświadczeń, by zrozumieć pojęcia geometryczne i zachodzące miedzy nimi zależności. Obserwują kształty, położenie, zmiany w położeniu, manipulują, tworzą przedmioty z różnych elementów, rysują i praktycznie używają przedmiotów. Rozwijanie wyobraźni dziecka jest bardzo ważne w kształtowaniu pojęć geometrycznych, ale to dopiero początek drogi do geometrycznego świata.

Polskie Stowarzyszenie Pedagogów i Animatorów KLANZA proponuje naukę geometrii przez zabawę. Podczas wprowadzania pojęć z zakresu geometrii ważne jest, by nauczyciel stosował zawsze prawidłowe nazewnictwo, bez zdrobnień lub popularnych zamienników. Tego samego należy wymagać od dzieci.

Okrąg czy koło?

Zabawa uczy odróżniać koło od okręgu. Utrwala pojęcia koło i okrąg.

Potrzebne materiały: gruby biały papier A3, okrągłe stempelki z gąbki (wałki malarskie, wałki do włosów), rolki po papierze toaletowym, żółta i niebieska farba w płynie, miseczki na farbę, czarne flamastry.

Dzieci zanurzają stempelki z gąbki w żółtej farbie i odciskają koła, a przy użyciu rolek po papierze toaletowym odciskają niebieskie okręgi. Kiedy farba wyschnie, obrysowują flamastrem żółte koła i poprawiają niebieskie okręgi. W ten sposób powstaje np. oryginalny papier do pakowania prezentów lub materiał we wzory.

Dzieci często mylą figurę z jej brzegiem. Trudno im zrozumieć różnicę pomiędzy kołem a okręgiem. Ta prosta zabawa pozwala im to uzmysłowić. Zanim zaczniecie stemplować, obejrzyjcie dwa rodzaje stempelków, zastanówcie się, czym się różnią, spróbujcie zgadnąć jak będą wyglądały ich odbicia. Również po zabawie oglądnijcie stempelki i pozostawione przez nie ślady. Pomóż dzieciom porównać obie prace. Gdzie widać koło, a gdzie jego brzeg, czyli okrąg.

Koło i kula

Koło to figura płaska, a kula to figura przestrzenna.

Możemy wytłumaczyć tę różnicę dzieciom na przykładzie z balonem. Nie nadmuchany balon kładziemy na kartce wcześniej, obcinając końcówkę do dmuchania, co spowoduje jego okrągły kształt i przedstawiamy dzieciom jako przykład koła czyli figury płaskiej. Następnie inny balon wypełniamy powietrzem i przedstawiamy model kuli czyli formy przestrzennej. W związku z tym, że jest w kuli przestrzeń, tzn. że możemy ją czymś wypełnić np. powietrzem – dmuchając lub innym materiałem, np. kaszą, robiąc piłeczki do zabawy.

Kolorowe piłeczki z balonów

Potrzebne będą: dwa balony dla dziecka i kasza jęczmienna do ich napełnienia. Od balonów odcinamy część służącą do dmuchania, jeden balon napełniamy kaszą i zawijamy w drugi balon i piłeczka do zabawy jest gotowa.

Kwadrat i sześcian

Kwadrat

Kwadrat to dziwna figura,

Bo nie wiadomo, gdzie dół, a gdzie góra.

Do góry głową czy na dół głową,

Zawsze wygląda jednakowo.

Ma równe kąty, ma równe boki,

Tak samo długi jest jak szeroki

A kto nie wierzy, to niech sam zmierzy.

Na podstawie wierszyka prezentujemy i opisujemy właściwości kwadratu. Dzieci mierzą boki kwadratu za pomocą, np. sznurka, wstążeczki, linijki.


 

Cztery kąty – zabawa ruchowa

Wyznaczamy kwadrat o bokach długości np. 3 m. Można narysować go kredą lub nakleić taśmę malarską. W każdym z czterech kątów kwadratu staje jeden uczestnik zabawy. W środku staje kolejny piąty uczestnik. Na umówiony znak np. sygnał muzyczny uczestnicy w rogach kwadratu zmieniają miejsce. Jeśli uczestnik ze środka zdąży wtedy zająć jeden z kątów, ten, komu się to nie uda, zajmuje miejsce w środku kwadratu.

Sześciany

Prezentujemy kostki do gry (duże), kostki Rubika lub inny np. drewniany klocek i rozmawiamy z dziećmi na temat tej ciekawej figury składającej się z kwadratów. Aby dzieci zobaczyły ilość tych kwadratów, możemy im pokazać wzór siatki do sklejania sześcianu.

Prostokąt

Prostokąt też ma proste kąty,

Lecz znamy różne prostokąty.

Bywają wielkie takie jak mur,

Albo wysokie jak drapacz chmur.

Duży prostokąt to jest ściana,

Cała na żółto pomalowana.

Mały prostokąt to jest zeszyt.

Już rozumiecie? To mnie cieszy!

Prostokąt też ma proste kąty,

Lecz znamy różne prostokąty.

Prezentujemy różne prostokąty znajdujące się np. w sali zajęć, a następnie prosimy przedszkolaków, aby wyszukiwały kolejne.

Trójkąt – prezentacja figury płaskiej

Czarodziejskie trójkąty /fragmenty/

Co z dwóch trójkątów być może?

Wpierw je zwyczajnie ułożę.

Jeden - to piramida.

I drugi też nam się przyda.

Z trójkątów mogą być schody,

czapeczki,

wafle na lody,

wywrotki (to takie wózki).

Co jeszcze?

Kołnierz do bluzki.

Co jeszcze tutaj ułożę?

Może choinkę?

Może.

Świeczki, łańcuchy,

gwiazdka na szczycie.

I jest choinka.

Widzicie?

A teraz nowa przymiarka…

Co to?

Wiadomo – koparka.

Jak widać to na obrazku.

nabiera do paszczy piasku.

Paszcza się z wolna zamyka,

trójkąt z trójkątem się styka,

podstawa się łączy z podstawą…

I co wyszło?

- Kwadrat!

- Brawo!


 

Trójkąty z prostokątów

Z kolorowego papieru A4 wycinamy paski. Następnie sklejamy dwa końce pasków, tworząc okrąg. Jest to figura wyjściowa do tworzenia dalszych figur. Aby stworzyć kwadrat, należy zagiąć papier w czterech miejscach, w równych odstępach. Jeśli boki nie będą równe, to powstanie prostokąt. Aby stworzyć trójkąt, należy zagiąć pasek w trzech miejscach. Z utworzonych trójkątów możemy budować przestrzenne obrazy, przyklejając je jednym bokiem do kartki lub łącząc je bokami do siebie.

Ww zabawy zaprezentowane zostały na warsztatach metodycznych Polskiego Stowarzyszenia Pedagogów i Animatorów KLANZA.

 

Opracowała: Emilia Chrzanowska

 

Kontakt

 Centrum Doskonalenia Nauczycieli w Lesznie

ul. Bolesława Chrobrego 15
64-100 Leszno

tel. 65 529 90 62
fax 65 529 31 09
NIP: 697-10-20-103
REGON: 00 1387 29 0000 000
e-mail: oswiata@cdn.leszno.pl

Numer rachunku BZ WBK O/Leszno 71 1090 1245 0000 0001 1532 8876

Redakcja

Godziny urzędowania

Sekretariat

poniedziałek - 8:00 - 16:00
wtorek-piątek 7:30 - 15:30


Organizacja szkoleń
poniedziałek - piątek: 7.30-15.30, parter/pokój nr 13


Biblioteka

Leszno pn – pt 9.00 – 18.00
Filia Rawiczu i Kościanie pn, wt, pt 9.00 – 17.00
śr, cz 9:00 - 16:00
Filia w Gostyniu - pn, wt, pt 9:00 - 17:00
śr 9:00 - 16:00
cz 9:00 - 16:00

 

Obserwuj Nas

Bądź na bieżąco z informacjami CDN Leszno